Assa Abloy Gömme Kilitler

Gömme kilit, kapı kanadının içine monte edilerek dışarıdan yalnızca metal kilit aynası (frontplate) görünen mekanik kilit sistemidir. Tüm kilitleme mekanizması kapı profilinin içinde yer aldığından dış müdahaleye ve kırma girişimlerine karşı yüzeye monte kilitlere kıyasla çok daha yüksek direnç sunar. Estetik bütünlüğü bozmaması, farklı kapı tiplerine uyarlanabilmesi ve elektrikli kilit karşılıklarıyla erişim kontrol sistemine entegre edilebilmesi gömme kilidi hem konut hem kurumsal projelerinin birincil kilit çözümü haline getirir.

Omega Door Hardware, ASSA ABLOY LOB Z7A serisi gömme kilitleri Türkiye'de stoktan temin etmektedir.

Gömme Kilit Nasıl Çalışır?

Gömme kilit üç ana bileşenden oluşur: kapı kanadına gömülen kilit gövdesi (kasa), kol veya anahtar hareketini kapı kenarından çıkan dile ileten mekanizma ve kapı kasasına monte edilerek dilin oturduğu karşılık plakası (strike plate).

Kapı kapatıldığında yaylı latch dili (mandal) karşılık plakasına oturarak kapıyı kapalı konumda tutar. Kilitlemek için ise barel (silindir) çevrilir veya mandal düğmesine basılır; ana dil (deadbolt) devreye girer ve kapı sabitlenir. Kapıyı açmak için doğru anahtar veya iç taraftaki mandal mekanizması kullanılır.

Euro Profil Standardı (PZ)

Türkiye ve Avrupa'da gömme kilitlerde en yaygın kullanılan standart euro profil (Europrofile / PZ — Profilzylinder) standardıdır. Bu standartta:

Kilit gövdesinde hem kol mili yuvası hem de euro silindir (barel) yuvası bulunur. Barel yuvası euro profil kesitine göre frezelenmiştir; yalnızca euro profil bareller bu kasalara uyar. Aks mesafesi genellikle 72 mm olarak standartlaştırılmıştır — kol mili yuvası ile barel yuvası merkezleri arasındaki mesafe.

Euro profil standart, barel değişimini büyük kolaylık sağlar: kilit gövdesini değiştirmeden yalnızca barel değiştirilerek güvenlik yükseltmesi yapılabilir veya master anahtar sistemine dahil edilebilir.

→ Bareller

Temel Ölçüler — Doğru Model Seçimi İçin

Gömme kilit siparişinde aşağıdaki ölçüler belirleyicidir. Yanlış ölçü, montaj sonrası kolun kasaya çarpmasına, bareliyn yanlış konumlanmasına veya ayna plakasının kapı kenarına oturmamasına yol açar.

A — Backset (Seren Mesafesi) Kilit aynasının ön kenarından kol mili yuvasının merkezine olan mesafedir. Türkiye'de en yaygın değerler 60 mm ve 72 mm'dir. Kapı genişliğine ve kullanılacak kol modeline göre seçilir. Dar kapılarda 60 mm, standart giriş kapılarında 72 mm tercih edilir.

B — Aks Mesafesi Kol mili yuvası merkezi ile barel (silindir) yuvası merkezi arasındaki dikey mesafedir. Euro profil standartlarda 72 mm standart değerdir. Aks mesafesi barel seçimini doğrudan belirler.

C — Kasa Yüksekliği Kilit gövdesinin toplam boyudur. Yüksek güvenlikli veya çok dilli kilitlerde daha uzun kasa kullanılır.

D — Kasa Genişliği Kilit gövdesinin derinliğidir. Kapı kanadının frezeleme genişliğiyle uyumlu olması gerekir.

E — Ayna Yüksekliği / F — Ayna Genişliği Kilit aynasının kapı kenarına oturan plaka boyutlarıdır. Kapı kenar profilinin (biniş profili veya düz profil) ayna boyutuyla uyumlu olması gerekir.

Kilitleme Tipleri

Gömme kilitler kullanım amacına göre farklı iç mekanizma tipleriyle üretilir. Doğru tipin seçilmesi güvenlik düzeyi ve kullanım kolaylığı açısından kritik önem taşır.

CB — Oda Tipi (Classroom / Office) İç kapılar için tasarlanmış tip. İçeriden serbest döner kol, dışarıdan anahtar ile çalışır. Ofis ara kapıları, toplantı odaları ve koridorlar için standart seçim. İçeriden kilitleme mekanizması yoktur; kapı yalnızca mandal diliyle kapalı tutulur.

WC — Banyo Tipi (Bathroom) Banyo ve tuvalet kapıları için özel tasarım. İçeriden döner düğme veya pim mandalıyla kilitlenir; dışarıdan ise acil açılış için düz anahtar veya bozuk para girişi bulunur. Bu özellik mahsur kalma durumunda dışarıdan yardıma imkân tanır.

PZ — Barelli Tip (Profilzylinder) Euro profil silindir (barel) kullanan en güvenli gömme kilit tipi. Her iki taraftan barel ile çalışır; içeriden mandal düğmesi veya çift silindirli modellerde içeriden de anahtar gerektirir. Bina giriş kapıları, dış kapılar ve yüksek güvenlik gerektiren tüm noktalarda zorunlu tercih.

PZ + WC + CB Kombinasyonu ASSA ABLOY LOB Z7A gibi çok işlevli modeller aynı kilit gövdesinde üç kilitleme tipini destekler. Sahada montaj sırasında ihtiyaca göre tip seçimi yapılır; bu esneklik büyük ölçekli projelerde stok yönetimini kolaylaştırır.

Kapı Yönü — DIN Sol / DIN Sağ

Gömme kilit siparişinde en sık yapılan hata yön belirtmemektir. DIN 107 normuna göre kapı yönü şu şekilde belirlenir:

Kapının dışından (kapıyı açacağınız taraftan) bakarak değerlendirin:

DIN Sağ (R): Menteşeler sağ taraftadır; kapı sola açılır. Kilit ve kol sol kenarda yer alır. DIN Sol (L): Menteşeler sol taraftadır; kapı sağa açılır. Kilit ve kol sağ kenarda yer alır.

ASSA ABLOY LOB Z7A serisinde bu ayrım model kodu içinde belirtilir: BP (binişli profil, sağ — DIN R) ve BL (binişli profil, sol — DIN L); CP (düz profil, sağ) ve CL (düz profil, sol).

Yön tespitinde kararsızsanız kapıyı kapalı konumda önünde durarak menteşelere bakın: menteşeler sağdaysa DIN Sağ, soldaysa DIN Sol.

Biniş Profili ve Düz Profil (Kapı Kenar Tipi)

Kilit aynasının (frontplate) kapı kenarına tam oturabilmesi için kapının kenar profiline uygun model seçilmesi gerekir.

Biniş Profili (B — Rebated): Çift kanatlı kapılarda ve kapı kasasına geçme yapan biniş kenarlı kapılarda kullanılır. Ayna köşeleri yuvarlak değil, basamaklı profildedir.

Düz Profil (C — Square/Flat): Tek kanatlı ve biniş olmayan kapılarda kullanılır. Ayna tam düz kenarlıdır.

ASSA ABLOY LOB Z7A serisi bu iki profil tipini farklı model kodlarıyla sunar:

BP / BL: Biniş profili, sağ / sol
CP / CL: Düz profil, sağ / sol

ASSA ABLOY LOB Z7A Serisi

LOB Z7A, ASSA ABLOY'un euro profil gömme kilit serisidir. Tek model kodu içinde oda (CB), banyo (WC) ve barelli (PZ) kilitleme tiplerini destekleyen çok işlevli yapısı, proje yönetiminde stok çeşitliliğini azaltarak uygulamayı kolaylaştırır.

Seri, kapı yönü (DIN Sol / DIN Sağ) ve kenar profili (biniş / düz) kombinasyonlarına göre ayrı model kodlarıyla üretilir. Bu sayede her kapı konfigürasyonu için uygun model doğrudan temin edilebilir.

Model Kodu Okuma Rehberi:

Z7A B P 12-50-04

Z7A: Seri kodu
B: Kenar profili (B = Biniş, C = Düz)
P/L: Yön (P = Sağ / DIN R, L = Sol / DIN L)
12/11: Backset (12 = 60 mm, 11 = 50 mm)
50/60: Kasa yüksekliği
04: Kilit fonksiyon kodu

Elektrikli Kilit Karşılığıyla Entegrasyon

Gömme kilitler, elektrikli kilit karşılığıyla (electric strike) birleştirilerek erişim kontrol sistemine dahil edilebilir. Bu kombinasyon, kapı kolu ve kilit mekanizması değiştirilmeden mevcut gömme kilitli kapıya elektronik erişim kontrolü eklenmesini sağlar.

Mekanik kilit karşılığı, elektrikli versiyonuyla değiştirilir; kart okuyucu, şifre paneli veya biyometrik cihazdan gelen sinyal kilit dilini serbest bırakır ve kapı açılabilir. İçeriden ise standart kol veya mandal mekanizması çalışmaya devam eder.

Bu yaklaşım özellikle mevcut binalarda yenileme (retrofit) projelerinde zaman ve maliyet avantajı sağlar; yeni kasa frezeleme veya kapı değişimine gerek kalmaz.

→ Euro Tip Elektrikli Kilit Karşılıkları

Kullanım Alanları

Bina Giriş Kapıları Barelli (PZ) tip, dış giriş kapılarında anahtarlı güvenlik sağlar. Barel değişimiyle yeni kiracı veya sakine kolayca yeniden kilitleme yapılabilir; mevcut kasa ve kol korunur.

Konut İç Kapıları Oda tipi (CB) odalara, banyo tipi (WC) banyolara. Gömme kilit dışarıdan görünmediğinden iç mekân estetiğini bozmaz.

Ofis ve Kurumsal Binalar İç bölüm kapılarında oda tipi (CB) veya elektrikli kilit karşılığıyla entegre barelli tip. Personel değişiminde barel değişimi ile düşük maliyetli yeniden kilitleme.

Oteller Oda kapılarında elektronik kilit sistemi (dijital kilit veya elektrikli karşılık) ile entegre gömme kilit. Misafir check-out sonrası barel değişimi zorunluluğu ortadan kalkar.

Yangın Kapıları EN 12209 sertifikalı yangın kapısı uyumlu gömme kilit modelleri. Yangın dayanım testini geçmiş kapı setiyle birlikte kullanım zorunludur.

Sık Sorulan Sorular

DIN yönünü nasıl belirlerim? Kapıyı açacağınız taraftan (dışından) bakın. Menteşeler sağdaysa DIN Sağ, soldaysa DIN Sol. Kapının hangi tarafından baktığınız kritiktir — iç ve dış taraftan bakıldığında menteşe konumu yer değiştirir. Emin olamazsanız kapı açıkken foto çekip bize gönderin; birlikte belirleriz.

Backset'i nasıl ölçerim? Mevcut kilidiniz varsa kilit aynasının ön kenarından kol mili yuvasının merkezine olan mesafeyi cetvel veya mezura ile ölçün. Mevcut kilit yoksa kapı kenarından içeri doğru 60 mm veya 72 mm işaretleyerek ölçü alabilirsiniz.

Gömme kilidi elektrikli kilit karşılığıyla kullanabilir miyim? Evet. Euro profil kasa standartlarını karşılayan gömme kilitler, euro tip elektrikli kilit karşılığıyla doğrudan uyumludur. Mevcut mekanik karşılık plakası elektrikli versiyonuyla değiştirilir; kasa, kol ve kilidin kendisi dokunulmadan kalır.

Biniş profili mi, düz profil mi seçmeliyim? Kapınızın kenar kesitine bakın. Çift kanatlı kapılarda veya kapı kenarında basamaklı biniş profili varsa B (biniş) modeli; tekli ve düz kenarlı kapılarda C (düz) modeli seçin.

Gömme kilidi kendim değiştirebilir miyim? Ölçüler doğruysa (backset, aks mesafesi, profil tipi) teknik bilgisi olan kişiler tarafından yapılabilir. Barel değişimi daha basittir ve çilingir aracılığıyla kısa sürede gerçekleştirilir. Kasa değişimi ise kapı içinde frezeleme gerektirebileceğinden profesyonel montaj tavsiye edilir.